­čôî Z Cyklu ÔÇ×Bo Kosakowo to Gmina Otwarta na Potrzeby Spo┼éeczneÔÇŁ

Ô×í´ŞĆNikotynizm

Wydawa─ç by si─Ö mog┼éo, ┼╝e w dzisiejszych czasach og├│lnodost─Öpnej wiedzy, wielu wynik├│w bada┼ä, wi─Ökszej ┼Ťwiadomo┼Ťci spo┼éecze┼ästwa nikogo nie powinno si─Ö przekonywa─ç o szkodliwo┼Ťci palenia tytoniu. Papierosy s─ů jedynym legalnie sprzedawanym produktem o udowodnionym dzia┼éaniu rakotw├│rczym. Miliony pal─ůcych Polak├│w to zwyczajni ludzie, kt├│rzy s─ů uzale┼╝nieni.

Papieros zawiera przeci─Ötnie od 15 do 20 mg nikotyny, a podczas palenia do krwi przenika oko┼éo 1 mg tej substancji psychoaktywnej. Nikotyna to alkaloid o cierpkim zapachu i dra┼╝ni─ůcym smaku wyst─Öpuj─ůcy w ro┼Ťlinach: Nicotiana tabacum, Nicotiana rustica, Nicotiana persica, w st─Ö┼╝eniu od 0,6% do 0,9%. Najpopularniejsz─ů form─ů przyjmowania nikotyny jest palenie tytoniu (papierosy, fajki, cygara), ale mo┼╝e by─ç on r├│wnie┼╝ ┼╝uty lub wci─ůgany do nosa (tabaka).
Dlaczego papierosy mog─ů by─ç a┼╝ tak bardzo niebezpieczne?
W sk┼éad dymu papierosowego wchodzi oko┼éo 4000 zwi─ůzk├│w, z kt├│rych wiele zagra┼╝a zdrowiu, np.:
ÔÇó nikotyna ÔÇô podstawowy sk┼éadnik, insektycyd kontaktowy, silna trucizna,
ÔÇó substancje smoliste,
ÔÇó aceton ÔÇô rozpuszczalnik, sk┼éadnik farb i lakier├│w,
ÔÇó tlenek w─Ögla ÔÇô czad, wyst─Öpuj─ůcy w spalinach,
ÔÇó chlorek winylu ÔÇô wykorzystywany w przemy┼Ťle tworzyw sztucznych,
ÔÇó cyjanowod├│r ÔÇô kwas pruski u┼╝ywany do ludob├│jstwa w komorach gazowych,
ÔÇó arsen ÔÇô trucizna, sk┼éadnik chemicznych ┼Ťrodk├│w bojowych,
ÔÇó polon ÔÇô pierwiastek promieniotw├│rczy,
ÔÇó kadm ÔÇô silnie truj─ůcy metal strategiczny,
ÔÇó amoniak ÔÇô stosowany w ch┼éodnictwie, sk┼éadnik nawoz├│w mineralnych,
ÔÇó naftalen ÔÇô ┼Ťrodek owadob├│jczy,
ÔÇó fenol ÔÇô kwas karbolowy, sk┼éadnik ┼Ťrodk├│w ┼╝r─ůcych.


Uzale┼╝nienie od palenia papieros├│w jest powszechnym zjawiskiem. Wiele os├│b si─Öga po nikotyn─Ö, gdy prze┼╝ywa wysoki poziom stresu b─ůd┼║ po prostu odczuwa g┼é├│d nikotynowy. Szacuje si─Ö, i┼╝ ponad 80 proc. palaczy deklaruje ch─Ö─ç rzucenia palenia. Niestety cz─Östo nie potrafi─ů tego zrobi─ç lub pr├│by s─ů bezskuteczne. Uzale┼╝nienie od nikotyny por├│wnywalne jest niekiedy z uzale┼╝nieniem od ci─Ö┼╝kich narkotyk├│w. G┼é├│d nikotynowy potrafi ca┼ékowicie zdestabilizowa─ç nasze ┼╝ycie.


Palenie tytoniu jest na┼éogiem wywo┼éywanym przez dwa wzajemnie oddzia┼éuj─ůce na siebie uzale┼╝nienia: farmakologiczne uzale┼╝nienie od nikotyny oraz uzale┼╝nienie behawioralne.
ÔÇó Uzale┼╝nienie farmakologiczne jest zwi─ůzane z powstawaniem tolerancji oraz objawami odstawienia. Tolerancja polega na konieczno┼Ťci podawania coraz wi─Ökszych dawek w celu otrzymania takiego samego efektu. Jest to spowodowane zwi─Ökszeniem aktywno┼Ťci enzym├│w, kt├│re metabolizuj─ů nikotyn─Ö oraz przystosowaniem uk┼éadu nerwowego poprzez zmian─Ö liczby receptor├│w dla nikotyny w celu zachowania prawid┼éowej czynno┼Ťci tego uk┼éadu.
ÔÇó Uzale┼╝nienie behawioralne jest zwi─ůzane ze zmienno┼Ťci─ů zachowa┼ä osoby pal─ůcej. Na pocz─ůtku mamy do czynienia z ciekawo┼Ťci─ů w tym zakresie, nast─Öpnie nauk─ů palenia, a┼╝ wreszcie pojawia si─Ö nawyk. Odruch warunkowy pojawia si─Ö m.in. na skutek czynnik├│w wewn─Ötrznych, np. ch─Öci poradzenia sobie ze stresem oraz zewn─Ötrznych, ┼Ťrodowiskowych, jak proponowanie papierosa przez otoczenie.


Skala zagro┼╝e┼ä zwi─ůzanych z na┼éogiem tytoniowym nie zosta┼éa do ko┼äca zbadana. Mimo to, nawet dotychczasowe wyniki wykazuj─ů ca┼éy szereg problem├│w medycznych wynikaj─ůcych bezpo┼Ťrednio z palenia tytoniu. Wieloletnie palenie tytoniu mo┼╝e powodowa─ç choroby ze strony uk┼éadu oddechowego, krwiono┼Ťnego i pokarmowego (m.in.: nowotwory p┼éuc, krtani, nowotwory jamy ustnej, zapalenie oskrzeli i zapalenie p┼éuc, rozedm─Ö, astm─Ö, chorob─Ö wie┼äcow─ů, zawa┼é serca, mia┼╝d┼╝yc─Ö, choroby naczyniowe m├│zgu, udar m├│zgu, chorob─Ö wrzodow─ů ┼╝o┼é─ůdka i dwunastnicy, raka p─Öcherza moczowego, raka szyjki macicy, raka pr─ůcia, raka trzustki, raka ┼╝o┼é─ůdka, raka warg, raka gard┼éa, raka prze┼éyku, mniejsza potencja seksualna, zaburzenia erekcji, impotencja i niep┼éodno┼Ť─ç, cz─Öste infekcje g├│rnych dr├│g oddechowych, insulinooporno┼Ť─ç czy za─çm─Ö).


Gdy palimy papierosy, nie tylko nara┼╝amy siebie, ale i osoby z naszego otoczenia. Na pocz─ůtku lat dziewi─Ö─çdziesi─ůtych dzi─Öki licznym badaniom klinicznym wykazano zwi─ůzek mi─Ödzy nara┼╝eniem na dym tytoniowy a wyst─Öpowaniem ostrych i przewlek┼éych chor├│b uk┼éadu oddechowego czy te┼╝ objaw├│w klinicznych astmy oskrzelowej. Istnieje wiele dowod├│w naukowych na szkodliwo┼Ť─ç biernego palenia, kt├│re powoduje te same problemy, co palenie czynne.
Wed┼éug oficjalnego stanowiska ┼Üwiatowej Organizacji Zdrowia (World Health Organization – WHO) poza zaka┼╝eniami dolnych dr├│g oddechowych spowodowanymi biernym paleniem, wyst─Öpuj─ů cz─Östsze objawy podra┼╝nienia dr├│g oddechowych, objawy astmy, zapalenie ucha ┼Ťrodkowego, zwi─Ökszone ryzyko wywo┼éania syndromu nag┼éej ┼Ťmierci dziecka, zespo┼éu nag┼éej ┼Ťmierci niemowl─ůt (tzw. ┼Ťmier─ç ┼é├│┼╝eczkowa) oraz takie nieswoiste zmiany, jak wyst─Öpowanie zaburze┼ä zachowania lub trudno┼Ťci w nauce.
Wdychanie dymu tytoniowego, czyli bierne palenie, jest r├│wnie niebezpieczne jak palenie czynne. Zapalaj─ůc kolejnego papierosa pami─Ötajmy wi─Öc, ┼╝e nie tylko trujemy siebie ale i osoby z naszego otoczenia.


Wed┼éug ekspert├│w, nikotynizm to jeden z najtrudniejszych do przezwyci─Ö┼╝enia na┼éog├│w. Palacze niejednokrotnie pr├│buj─ů rzuci─ç palenie bez ┼╝adnych rezultat├│w. Warto mie─ç ┼Ťwiadomo┼Ť─ç korzy┼Ťci p┼éyn─ůcych z niepalenia. Za abstynencj─ů nikotynow─ů przemawiaj─ů nie tylko argumenty zdrowotne i ch─Ö─ç unikni─Öcia chor├│b czy powik┼éa┼ä, ale r├│wnie┼╝ wzgl─Ödy finansowe. Rezygnuj─ůc z zakupu paczki papieros├│w, w perspektywie d┼éugofalowej mo┼╝na zaoszcz─Ödzi─ç naprawd─Ö sporo got├│wki.
Ponadto, nie pal─ůc, po dwunastu godzinach od ostatniego papierosa st─Ö┼╝enie tlenku w─Ögla we krwi wraca do normy. Po tygodniu organizm oczyszcza si─Ö z nikotyny, po miesi─ůcu ÔÇô ust─Öpuj─ů k┼éopoty z oddychaniem, po trzech miesi─ůcach ÔÇô poprawia si─Ö stan i funkcje uk┼éadu krwiono┼Ťnego, po pi─Öciu latach ÔÇô ryzyko zgonu na raka p┼éuc zmniejsza si─Ö o po┼éow─Ö, a do pi─Ötnastu lat ÔÇô prawdopodobie┼ästwo zapadni─Öcia na chorob─Ö wie┼äcow─ů b─Ödzie takie samo, jak u osoby, kt├│ra nigdy nie pali┼éa.


Papierosy niszcz─ů zdrowie i skracaj─ů ┼╝ycie. Nigdy nie jest za p├│┼║no, by przesta─ç pali─ç. Palenie jest ju┼╝ niemodne i czyni z cz┼éowieka niewolnika na┼éogu, ograniczaj─ůc jego niezale┼╝no┼Ť─ç.


Zatoński W., Jak rzucić palenie.Teesson M., Degenhardt L., Uzależnienia. Modele kliniczne i techniki terapeutyczne dla terapeutów.https://portal.abczdrowie.pl/uzaleznienie-od-papierosowhttps://www.doz.pl/czytelnia/a13386-Uzaleznienie_od_palenia_papierosow._Skad_sie_bierzehttps://dimedic.eu/pl/wiedza/nikotynizm-objawy-skutki-definicja-leczenie